Τετάρτη, 14 Δεκεμβρίου 2011

ΠΑΙΔΙΚΗ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ




 
Η παχυσαρκία αποτελεί πρόβλημα για όλες τις ηλικίες, αλλά αντιπροσωπεύει και ένα σοβαρό διατροφικό πρόβλημα της παιδικής και εφηβικής ηλικίας. Η παιδική και εφηβική παχυσαρκία λαμβάνει επιδημικές διαστάσεις στο Δυτικό κόσμο, ενώ στη χώρα μας τις τελευταίες δεκαετίες έχει γίνει ένα μεγάλο πρόβλημα της δημόσιας υγείας. Οι ραγδαίες επιστημονικές εξελίξεις των τελευταίων χρόνων απέδειξαν ότι η παιδική παχυσαρκία είναι μία χρόνια νοσογόνος κατάσταση, η οποία προκαλείται από πολλές αιτίες όπως βιολογικές, γενετικές, ψυχολογικές και κοινωνικές.
Η συχνότητα της παιδικής παχυσαρκίας κυμαίνεται στο 15% στις χώρες της Δυτικής Ευρώπης ενώ στην Αμερική το ποσοστό είναι μεγαλύτερο 25%.Στην Ελλάδα φαίνεται ότι η συχνότητα είναι αυτή του μέσου όρου των χωρών της Ευρώπης με αυξητικές τάσεις. Αυτό είναι ιδιαίτερα ανησυχητικό γιατί κατατάσσει τα Ελληνόπουλα στα πιο παχύσαρκα της Ευρώπης.
Κρίσιμη περίοδος για την εκδήλωση του προβλήματος είναι η νεογνική, όπου το βάρος επηρεάζεται από τις διατροφικές συνήθειες της μητέρας, καθώς σημαντικό ρόλο παίζει το βάρος της μητέρας πριν από τη σύλληψη.
Κατά την ηλικία 2-8 ετών, αλλά και στην περίοδο της εφηβείας, έχουμε αύξηση των λιποκυττάρων τόσο στο μέγεθος όσο και στον αριθμό τους, καθώς είναι μία περίοδος όπου οι ορμονικές μεταβολές είναι ιδιαίτερα έντονες. Επιπλέον στην περίοδο της εφηβείας αρνητικό ρόλο παίζουν οι ψυχολογικοί παράγοντες και οι αλλαγές στις διατροφικές συνήθειες που παρουσιάζονται. Η εμφάνιση της παχυσαρκίας στην εφηβεία παραμένει μέχρι και 80% κατά την ενήλικη ζωή.
Παράγοντες που καθορίζουν την παραμονή της παχυσαρκίας μεταγενέστερα, είναι ο βαθμός της παχυσαρκίας, η ηλικία έναρξης αυτής, η παρουσία παχυσαρκίας στους γονείς, το σωματικό βάρος, οικονομική και κοινωνική κατάσταση της οικογένειας, επίπεδο σωματικής δραστηριότητας, διατροφικές συνήθειες, ψυχολογικοί παράγοντες.
Η εμφάνιση της παχυσαρκίας σε μικρή ηλικία είναι δυνατών να προκαλέσει σημαντικές επιπλοκές στην υγεία του παιδιού-εφήβου και κατ' επέκταση στην ενήλικη ζωή του.
Τέτοιες επιπλοκές είναι ψυχοκοινωνικές, όπως χαμηλή αυτοεκτίμηση, τάσεις απομόνωσης, εκδήλωση διαταραχών διατροφικής συμπεριφοράς (περιστασιακή υπερφαγία, νευρογενής ανορεξία ή βουλιμία),αγχώδεις εκδηλώσεις, κατάθλιψη, ιδίως στους εφήβους.
Επιπλέον ορθοπεδικές, όπου έχουμε παραμόρφωση των οστών.
Καρδιοαναπνευστικές, όπου έχουμε άπνοια κατά τον ύπνο, αρτηριακή υπέρταση, προδιάθεση για αρτηριοσκλήρυνση.
Μεταβολικές-ορμονικές, όπου έχουμε δυσλιπιδαιμία (αύξηση χοληστερίνης ή τριγλυκεριδίων),αύξηση ουρικού οξέος,υπερινσουλιναιμία, σακχαρώδης διαβήτης τύπου 2,διαταραχές περιόδου, σύνδρομο πολυκυστικών ωοθηκών, πρώιμη έναρξη εφηβείας, χολολιθίαση.
Για να υπάρχει σωστή αντιμετώπιση της παιδικής παχυσαρκίας πρέπει πρώτα απ΄ όλα να δοθεί έμφαση στη σωστή πρόληψη αυτής.
Η έγκυος πρέπει να προσέχει ιδιαίτερα την διατροφή της ώστε να έχουμε σωστή ανάπτυξη του εμβρύου και το νεογνό να έχει το επιθυμητό βάρος. Ο θηλασμός πρέπει να ενισχύεται. Επίσης στην ηλικία γύρω στα 6 πρέπει η διατροφή να είναι ιδιαίτερα προσεγμένη γιατί σ΄ αυτή την ηλικία μπαίνουν οι βάσεις της σωστής διατροφικής συμπεριφοράς αλλά και της σωματικής δραστηριότητας. Σ΄ αυτή την ηλικία μεγάλο ρόλο παίζει η οικογένεια, η οποία πρέπει να οδηγεί το παιδί σε σωστές διατροφικές επιλογές και να μην το προτρέπει να τρώει άχρηστες τροφές (γλυκά- γαριδάκια-καραμέλες).
Το σχολείο παίζει μεγάλο ρόλο στη διατροφική παιδεία ενός παιδιού. Αυτό πρέπει να λειτουργεί συμβουλευτικά με το να υπάρχουν ειδικά μαθήματα για τι σωστή διατροφή. Αλλά και τα κυλικεία να μην περιέχουν άχρηστες τροφές πχ.σοκολάτες,  γαριδάκια, αλλά να περιέχουν υγιεινές τροφές όπως, χυμούς, φρούτα, γιαούρτι, κουλούρι.
Μεγάλο ρόλο παίζει και ο ειδικός επιστήμονας πάνω σε θέματα διατροφής (διατροφολόγος-διαιτολόγος),ο οποίος μαζί με τον παιδίατρο είναι σε θέση να κατευθύνουν τους γονείς σε σωστά διατροφικά σχήματα για τα παιδιά.
Η αντιμετώπιση της παχυσαρκίας σ΄ ένα παιδί είναι πολύ πιο δύσκολη απ΄ ότι σ΄ ένα ενήλικα.
Η διατροφή ενός παιδιού πρέπει να είναι να είναι ισορροπημένη με καλή κατανομή των γευμάτων, ελαχιστοποίηση των σνακ και του τσιμπολογήματος και πλούσιο πρωινό. Ο καλύτερος τρόπος διατροφής ο οποίος προτείνεται σ΄ όλο τον κόσμο, ως ο πιο υγιεινός, είναι η μεσογειακή διατροφή.
Μπορούμε να πούμε ότι για την αντιμετώπιση της παιδικής παχυσαρκίας πρέπει να έχουμε υπόψη μας τα εξής:
·Σωστή διατροφή σημαίνει μητρικός θηλασμός έως και τον 6 μήνα, αποφυγή υπερσιτισμού του βρέφους και υγιεινή διατροφή για το παιδί και τον έφηβο.
·Ο αριθμός των γευμάτων πρέπει να είναι καθορισμένος και τα γεύματα να γίνονται την ίδια ώρα.
·Η ποσότητα τους να εξαρτάται από την ηλικία του παιδιού.
·Η απροθυμία του παιδιού για σίτιση δεν πρέπει να παραβιάζεται αν δεν προσδιορίζεται η αιτία της.
·Το παιδί πρέπει να γευματίζει μαζί με την υπόλοιπη οικογένεια.
·Όλα επιτρέπονται με μέτρο. Υιοθέτηση διαιτολογίου με ποικιλία υγιεινών τροφών, με δικαίωμα επιλογής στο παιδί.
·Να προτιμάται το ελαιόλαδο το οποίο είναι φυτικής προέλευσης και να αποφεύγονται τα λίπη ζωικής προέλευσης.
·Να αποφεύγονται τρόφιμα με άχρηστες θερμίδες, αναψυκτικά και λιχουδιές.
·Όχι στις μονοδιαιτές (με ορισμένα μόνο είδη τροφής) και στις αυστηρές δίαιτες.
·Να προτιμούνται ιδιαίτερα οι σύνθετοι υδατάνθρακες, οι οποίοι είναι πλούσιοι σε φυτικές ίνες (λαχανικά, φρούτα, μαύρο ψωμί).
·Πρωτεΐνες, οι οποίες είναι απαραίτητες για τη σωστή σωματική ανάπτυξη, μπορούμε να πάρουμε από τροφές όπως ψάρια, πουλερικά, γάλα, αβγό, κρέας.
·Απαγορεύεται στα παιδιά, τα φάρμακα που μειώνουν την όρεξη.
·Απαραίτητη η άσκηση σε καθημερινή βάση. Να προτιμούνται ομαδικά αθλήματα.
·Στα παιδιά στα οποία δεν έχει ολοκληρωθεί η ανάπτυξη, η στασιμότητα του βάρους και η αύξηση του ύψους αποτελούν καλό δείκτη.
·Η απώλεια του βάρους να μην ξεπερνά το 1 κιλό το μήνα.

ΒΑΣΙΚΕΣ ΤΡΟΦΕΣ ΣΤΗ ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΠΑΙΔΙΩΝ

ΓΑΛΑ, ΨΩΜΙ, ΕΛΑΙΟΛΑΔΟ, ΚΡΕΑΣ, ΨΑΡΙ, ΑΒΓΟ, ΤΥΡΙ, ΦΡΟΥΤΑ, ΛΑΧΑΝΙΚΑ, ΑΜΥΛΟΥΧΑ, ΡΥΖΙ, ΦΥΣΙΚΟΙ ΧΥΜΟΙ

ΤΡΟΦΕΣ ΠΟΥ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΑΠΟΦΕΥΓΟΝΤΑΙ

ΓΛΥΚΑ, ΣΟΚΟΛΑΤΕΣ, ΠΑΓΩΤΑ, ΚΑΡΑΜΕΛΕΣ, ΓΑΡΙΔΑΚΙΑ, ΑΝΑΨΥΚΤΙΚΑ, ΧΥΜΟΙ ΜΕ ΖΑΧΑΡΗ, ΤΡΟΦΕΣ ΠΛΟΥΣΙΕΣ ΣΕ ΛΙΠΑΡΑ, ΕΤΟΙΜΟ ΦΑΓΗΤΟ (FAST FOOD).


Κωνσταντίνος Αλ. Πετρόπουλος
Διαιτολόγος-Διατροφολογος  

3 σχόλια:

  1. ΚΑΛΟΡΟΖΙΚΗ Η ΙΣΤΟΣΕΛΙΔΑ ΣΟΥ ΦΙΛΕ!!ΠΟΛΥ ΚΑΛΗ ΚΙΝΗΣΗ.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  2. ΤΟ ΞΕΚΙΝΗΜΑ ΣΤΟΝ ΙΣΤΟΧΩΡΟ
    ΚΩΣΤΑΣ

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  3. Μπράβο σου!!Ένα επίκαιρο άρθρο με πολύ χρήσιμες συμβουλές.
    Αναμένουμε με ενδιαφέρον τη συνέχεια..

    Χαρά Γ.

    ΑπάντησηΔιαγραφή